Kr%C3%B3lewski%20G%C5%82az%20%281%29.JPG

Kem

Kem (ang. kame) to forma geomorfologiczna związana z akumulacją piasków i żwirów (kemy fluwioglacjalne) lub piasków, żwirów i pyłów (kemy limnoglacjalne) na powierzchni lądolodu lub pomiędzy jego lobami (płatami) przez wody roztopowe spływające do zagłębień i szczelin, najczęściej w trakcie fazy jego recesji.

Po całkowitym wytopieniu lądolodu w brzeżnych częściach kemu struktura osadu zostaje zaburzona. Zdjęcie po prawej stronie przedstawia osady limnoglacjalne widoczne w odsłonięciu na wyspie Chrząszczewskiej koło Kamienia Pomorskiego, wysokość odsłonięcia ok. 4 metrów.

Termin został wprowadzony przez Jamiesona w 1874 roku i pochodzi od szkockiego cam lub kaim, co oznacza nieregularne wzgórze o stromych zboczach i spłaszczonym szczycie. Choć zastosował go w znaczeniu ozu (ang. esker) i dopiero w latach pięćdziesiątych XX w. zastosowano go w dzisiejszym znaczeniu.

Widuchowa

Osady kemów charakteryzują się dobrym wysortowaniem i wyraźnym warstwowaniem. Wyróżniane są także tarasy kemowe a także delty oraz równiny kemowe. Tarasy kemowe tworzone na krawędzi lądolodu, gdy woda roztopowa gromadzi się lub płynie wzdłuż zbocza.

Na zdjęciu po lewej stronie wyraźnie warstwowane, zaburzone pyły piaszczyste pochodzenia limnoglacjalnego, faza pomorska zlodowacenia północnopolskiego, okolice Sarbskich Górek koło Widuchowej, woj. zachodniopomorskie. Miąższość warstw ok. 10 do 20 cm, wysokość odsłonięcia 3 m.

Literatura

Brodzikowski, K., van Loon, A. J. 1990. Glacigenic Sediments, Elsevier
Jamieson, T.F. 1974. On the last stage of the Glacial Period in North Britain, Quarterly Journal of the Geological Society of London 30
Lindner, L. 1992. Czwartorzęd: osady, metody badań, stratygrafia, Wydawnictwo PAE