Spływy kolizyjne

Spływy kolizyjne lub ziarnowe (ang. grain flow) według klasyfikacji Middletona i Hamptona z 1976 (wg Gani z roku 2003 zaliczane do niekohezyjnych spływów rumoszowych ang. non-cohesive debris flow) to rodzaj spływów grawitacyjnych, w których ziarna unoszone są w wyniku ich wzajemnego zderzania się (czyli ciśnienia dyspersyjnego).

cisnienie_dyspersyjne.GIF

Są to spływy cieczy o charakterze nienewtonowskich cieczy dylantacyjnych, zachodzą bez udziału sił kohezji i mają głównie charakter laminarny. W spływach z udziałem powietrza (np. wydmy eoliczne) zdolność kolizyjnego wytrącenia jednego ziarna przez drugie jest znacznie większa niż pod wodą (np. zaprądowej stronie łach wewnątrzkorytowych w rzekach roztokowych). Dlatego spływy kolizyjne w środowisku lądowym są bardziej "efektywne". Takie spływy zachodzą po stokach o nachyleniu zbliżonym lub przekraczającym kąt naturalnego zsypu (dla piasku około 33 stopni) zarówno bez udziału wody, jak i pod wodą.

W spływach z udziałem wody zawartość minerałów ilastych nie przekracza 2%. Wynikiem działania ciśnienia dyspersyjnego większe ziarna mogą być wynoszone ku górze i osad może mieć odwrócone uziarnienie frakcjonalne.

Literatura

Gani, M.R. 2004. From Turbid to Lucid: A Straightforward Approach to Sediment Gravity Flows and Their Deposits. The Sedimentary Record 2, 4-8 dostępny dzięki SEPM (Society for Sedimentary Geology)
Gradziński, R., Kostecka, A., Radomski, A., Unrug, R. 1986. Zarys sedymentologii. Wydawnictwa Geologiczne
Leeder, M.R. 1999. Sedimentology and sedimentary basins: from turbulence to tectonics. John Wiley & Sons