Łupek krzemionkowy

Łupek krzemionkowy (ang. siliceous shale) to skała osadowa składająca się z drobnoziarnistych frakcji (ilastych i pylastych) zawierająca około 85% krzemionki i charakteryzująca się wyraźną oddzielnością wzdłuż powierzchni warstwowania.

Łupki krzemionkowe są głównie tworzone w środowisku pelagicznym dzięki osadzaniu obumarłego planktonu o wysokiej zawartości krzemionki. Główne organizmy odpowiedzialne za produkcję osadów krzemionkowych to okrzemkami (istniejące od kredy) i radiolarie (od kambru), w które bogate są wody morskie o niskiej temperaturze. Okrzemki pojawiają się także w wodach słodkich umiarkowanych stref klimatycznych. Ze względu na brak tych organizmów w prekambrze, krzemionka w utworach prekambryjskich musi mieć diagenetyczne pochodzenie, tzn. przyłączanie krzemu z wód porowych przez minerały ilaste (Leeder 1999).

Łupek krzemionkowe zazwyczaj zawierają znaczne ilości materii organicznej i mogą być związane ze złożami węglowodorów.

Literatura

Middleton, G.V. (ed.) 2003. Encyclopedia of Sediments and Sedimentary Rocks. Springer
Leeder, M.R. 1999. Sedimentology and sedimentary basins: from turbulence to tectonics. John Wiley & Sons