Silt.jpg

Mułek

Mułek, muł lub pył (ang. silt, czasem błędnie tłumaczone jako mud odnoszącego się do skały o przewadze frakcji ilastej), to luźna skała okruchowa o przewadze frakcji pylastej.

Głównymi składnikami mineralnymi są ziarna kwarcu, skaleni, drobnoziarnistych skał, łyszczyki i węglany (Łydka 1985). Termin mułek jest stosowany bardziej w kartografii geologicznej i stratygrafii. Scementowane przechodzą w mułowce i łupki mułowcowe. Transportowane przez wiatr i wodę, głównie gromadzą się w zbiornikach jeziornych, dolnych odcinkach rzek, równiach pływowych (ang. mud flats), płytkich spokojnych zbiornikach morskich poniżej strefy gromadzenia piasku, szelfach kontynentalnych, skąd często są transportowane po stoku krawędzi w postaci spływów kohezyjne i prądów zawiesinowych.

W przeciwieństwie do osadów frakcji ilastej, czyste mułki są pozbawione kohezji, za to pod wpływem drgań upłynniają się. Na zdjęciu plejstoceńskie (zlodowacenie północnopolskie) osady zastoiskowe frakcji pylastej przykryte przez warstwę torfu.

Literatura

Łydka K. 1985. Petrologia skał osadowych, Wydawnictwa Geologiczne
Selley R.C. 2000. Applied Sedimentology, Elsevier
Wiłun Z. 1976. Zarys geotechniki, Wydawnictwa Komunikacji i Łączności